Verplichte AOV voor IB‑ondernemers: uitgebreide uitleg over de Wet BAZ
Inleiding
De overheid is voornemens om de Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen (Wet BAZ) in te voeren. Deze wet verplicht IB‑ondernemers om zich te verzekeren tegen arbeidsongeschiktheid, met als doel het voorkomen van langdurige inkomensuitval. Hoewel de invoering naar verwachting rond 2030 ligt, is het belangrijk om tijdig inzicht te krijgen in de gevolgen en mogelijkheden.
Waarom nu al actie ondernemen?
Veel IB‑ondernemers beschikken momenteel niet over een AOV. Redenen hiervoor zijn onder meer de kosten, onzekerheid over de voorwaarden of het vertrouwen op eigen middelen zoals spaargeld. Met de komst van de Wet BAZ wordt deelname echter verplicht, waardoor het verstandig is om nu al te bepalen welke vorm van arbeidsongeschiktheidsdekking het beste aansluit bij jouw persoonlijke en zakelijke situatie. Wie op tijd handelt, houdt meer keuzevrijheid, vooral met betrekking tot dekking, premie en flexibiliteit.
Peildatum en vrijstelling
De peildatum wordt bepalend voor de vraag of jouw huidige of nieuw afgesloten AOV vrijstelling kan geven voor deelname aan de BAZ. Deze datum wordt kort voor invoering vastgesteld, vermoedelijk ergens tussen nu en juli 2026. AOV’s die vóór deze peildatum ingaan, kunnen onder het overgangsrecht vallen. AOV’s die erna ingaan, vallen niet onder deze regeling en moeten voldoen aan de zwaardere opt‑out voorwaarden.
Overgangsrecht – vóór de peildatum
Het overgangsrecht – ook wel eerbiedigende werking genoemd – biedt IB‑ondernemers met een bestaande AOV de mogelijkheid om vrijgesteld te blijven van deelname aan de BAZ. De eisen binnen deze regeling zijn relatief soepel in vergelijking met de opt‑out regeling.
| Voorwaarde | Minimumeis |
| Ingangsdatum | De polis moet actief zijn vóór de peildatum |
| Wachttijd | Maximaal 24 maanden |
| Uitkeringstermijn | Tot eindleeftijd van de verzekering |
| Eindleeftijd | Minimaal 55 jaar |
| Dekking | Voldoende basisdekking; vergelijkbaar met niveau minimumloon |
Opt‑out regeling – na de peildatum
IB‑ondernemers die geen AOV hadden vóór de peildatum maar toch niet willen deelnemen aan de BAZ, kunnen gebruikmaken van de opt‑out regeling. De eisen voor deze regeling zijn aanzienlijk strenger dan die van het overgangsrecht en beperken de keuzevrijheid van verzekerden.
| Voorwaarde | Minimumeis |
| Dekkingsniveau | Minimaal gelijk aan BAZ‑dekking |
| AO‑criterium | Gelijk aan BAZ‑beoordelingscriterium |
| Looptijd | Tot AOW‑leeftijd |
| Premie | Niet lager dan premie van BAZ |
| Uitsluitingen | Geen medische of andere uitsluitingen toegestaan |
Wat als je niets doet?
Wanneer je geen actie onderneemt, neem je automatisch deel aan de BAZ. Deze wettelijke basisverzekering kent vaste kenmerken en weinig flexibiliteit.
| Onderdeel | BAZ |
| Premie | Circa € 175 p/m (bruto) |
| Wachttijd | 2 jaar voordat uitkering start |
| Uitkering | Maximaal het wettelijk minimumloon |
| Beoordeling | Gekeken wordt naar theoretisch passend werk |
| Re‑integratie | Begeleiding via UWV, beperkte invloed ondernemer |
BAZ versus particuliere AOV
| Onderdeel | BAZ | Particuliere AOV |
| Premie | Ca. € 175 p/m | Afhankelijk van leeftijd, beroep, dekking |
| Uitkeringscriteria | Alleen volledige AO | Uitkering vaak vanaf 25% AO |
| Dekking | Maximum minimumloon | Tot 90% van inkomen |
| Wachttijd | 2 jaar | Zelf te kiezen (1–24 maanden) |
| Eindleeftijd | AOW | Zelf te bepalen |
| Extra begeleiding | Geen extra ondersteuning | Preventie, coaching, bedrijfsadviezen |
